De toekomst van de energie-intensieve industrie

25-03-2026

Industrie wordt vaak gezien als een probleem in de energietransitie. Maar industrie bestaat niet uit losse fabrieken. Het zijn clusters waarin energie, grondstoffen en ruimte samenkomen. Wat betekent het om zo’n systeem te veranderen? Je hoort het in de 3e aflevering van De Kaart en de Kabel.

 

 

Van industrie naar systeemdenken

In de 3e aflevering van De Kaart en de Kabel gaat het over de energie-intensieve industrie. Laetitia en Mark praten met Tijs Beek, manager Energy Insights bij Sproule, en Rens Wijnakker, landschapsarchitect bij FABRICations. Zij hebben ieder onderzoek gedaan naar de toekomst van deze industrie.

Industrie als onderdeel van een groter systeem

Tijs Beek laat zien dat de industrie onderdeel is van een groter internationaal systeem. Nederlandse industriegebieden zoals Rotterdam, Chemelot en IJmuiden zijn geen losse plekken, maar knooppunten in Europese waardeketens. Rotterdam is bijvoorbeeld de toegangspoort voor grondstoffen naar Noordwest-Europa. De industrie heeft het moeilijk door concurrentie uit andere landen, overproductie en strengere klimaatregels. Tegelijk is er weinig ruimte in Nederland.

Nieuwe energie vraagt veel ruimte

Rens Wijnakker kijkt naar de ruimte die nodig is voor de energietransitie. Nieuwe energie-infrastructuur, zoals waterstofinstallaties, opslag en aanlanding van wind op zee, vraagt veel plek. Tegelijk moeten bestaande fabrieken nog jaren blijven werken. Daardoor bestaan oud en nieuw naast elkaar, en wordt de druk op de ruimte groter.

Afbouwen, ombouwen of nieuw bouwen?

Er zijn 3 opties voor de toekomst van de industrie: afbouwen, ombouwen of nieuw bouwen. In theorie kan alles. In de praktijk is vooral ombouwen van bestaande clusters het meest realistisch. Fabrieken moeten blijven werken terwijl het systeem verandert. Ook zijn de plekken te waardevol om te verlaten.

Bestaande industriegebieden blijven belangrijk

De infrastructuur, ligging en verbindingen met het achterland zijn in tientallen jaren opgebouwd en maken deze industriegebieden sterk. Helemaal opnieuw beginnen kost te veel tijd en ruimte. Tegelijkertijd worden deze plekken steeds belangrijker: ze bedienen een groot Europees achterland en die rol groeit door klimaatverandering en veranderingen in handel.

Samenwerken is de grootste uitdaging

De aflevering laat zien dat de verandering van de industrie vooral een kwestie is van samenwerken en plannen. Het gaat niet om één fabriek, maar om het hele systeem. Hoe kan een industriegebied veranderen en tegelijk onderdeel blijven van een internationale economie?

Luister de aflevering

Luister hieronder naar de volledige aflevering. De aflevering is ook te beluisteren op Spotify en Castbox, of te volgen via een RSS-feed.

Afbeeldingen

Podcast 'De kaart en de kabel' - Aflevering 3

X (voorheen Twitter)

 

 

 

Het Leer- en kennisprogramma Energieplanologie is een samenwerking tussen de Vereniging van Nederlandse Gemeenten, het Interprovinciaal Overleg en Netbeheer Nederland, met ondersteuning van Rijksdienst voor Ondernemend Nederland.

Stuur een e-mail   Volg op LinkedIn   Meld aan voor de nieuwsbrief

     

 

 

Cookie-instellingen